តើអ៊ីស្រាអែលកំពុងបញ្ចូលតំបន់ហ្គាហ្សាជាងពាក់កណ្តាលមែនទេ?

 អត្ថន័យមិនច្បាស់លាស់នៃខ្សែបន្ទាត់ពណ៌លឿងថ្មីរបស់អ៊ីស្រាអែល។

នៅដើមខែធ្នូ មេបញ្ជាការយោធាអ៊ីស្រាអែលបានលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិ ដោយនិយាយថា ខ្សែបន្ទាត់ពណ៌លឿងនៅក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សា គឺជាព្រំដែនថ្មីរបស់ប្រទេសនេះ ជាមួយនឹងតំបន់នោះ។ លោក Eyal Zamir នាយសេនាធិការនៃកងកម្លាំងការពារអ៊ីស្រាអែល (IDF) បានប្រាប់កងទ័ពនៅតំបន់ហ្គាហ្សាថា “យើងនឹងមិនអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមហាម៉ាសបង្កើតខ្លួនឯងឡើងវិញទេ។ យើងមានការគ្រប់គ្រងប្រតិបត្តិការលើផ្នែកដ៏ធំទូលាយនៃតំបន់ហ្គាហ្សា ហើយយើងនឹងនៅតែស្ថិតនៅលើខ្សែបន្ទាត់ការពារទាំងនោះ”។ “ ខ្សែបន្ទាត់ពណ៌លឿងគឺជាខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនថ្មីមួយ ដែលបម្រើជាខ្សែបន្ទាត់ការពារទៅមុខសម្រាប់សហគមន៍របស់យើង និងជាខ្សែបន្ទាត់សកម្មភាពប្រតិបត្តិការ”។

កងទ័ពអ៊ីស្រាអែលបានដកថយទៅខាងកើតនៃខ្សែបន្ទាត់នេះ ដែលត្រូវបានគូសជាផ្នែកមួយនៃផែនការឈប់បាញ់ដែលសម្របសម្រួលដោយសហរដ្ឋអាមេរិកកាលពីខែតុលា ឆ្នាំមុន ប៉ុន្តែមិនបានដកថយបន្ថែមទៀតទេ។ លទ្ធផលគឺតំបន់ហ្គាហ្សាត្រូវបានបំបែកជាពីរ ដោយមានរបាំងការពារដែលគ្រប់គ្រងដោយ IDF ហ៊ុំព័ទ្ធ និងបិទផ្នែកខាងក្នុង។ យោងតាម  របាយការណ៍  របស់ កាសែត The Guardian យោធាអ៊ីស្រាអែលបានដាក់បង្គោលបេតុងរួចហើយ ដើម្បីសម្គាល់ផ្នែកខ្លះនៃខ្សែបន្ទាត់។ តំបន់ដែលស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់យោធាអ៊ីស្រាអែលមានចំនួនជាងពាក់កណ្តាលនៃទឹកដីដើមនៃខ្សែបន្ទាត់នេះ ដោយមានការ ប៉ាន់ស្មាន ខុសគ្នាពី 53 ភាគរយទៅ 58 ភាគរយ។

ក្រោម ផែនការសន្តិភាព 20 ចំណុច របស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ អ៊ីស្រាអែលនឹងមិនកាន់កាប់ ឬបញ្ចូលតំបន់ហ្គាហ្សាទេ ប៉ុន្តែនឹងប្រគល់ទឹកដីដែលខ្លួនកាន់កាប់បន្តិចម្តងៗទៅឱ្យកងកម្លាំងស្ថិរភាពអន្តរជាតិ ដែលនឹងត្រូវបានដាក់ពង្រាយនៅដំណាក់កាលក្រោយ។ ផែនការនេះនៅទីបំផុតអំពាវនាវឱ្យក្រុមហាម៉ាសដកហូតអាវុធ និងគ្មានតួនាទីនៅក្នុងរដ្ឋាភិបាលនាពេលអនាគតរបស់ហ្គាហ្សា និងឱ្យអ៊ីស្រាអែលដកខ្លួនចេញពីទឹកដីនេះទាំងស្រុង។

ប៉ុន្តែមនុស្សជាច្រើនមានការភ័យខ្លាចថាជម្លោះដែលកកស្ទះនឹងបន្តដោយគ្មានកំណត់ ដោយការបែងចែកតំបន់ហ្គាហ្សាទៅជាតំបន់ដែលគ្រប់គ្រងដោយអ៊ីស្រាអែលនៅខាងកើតខ្សែលឿង ជាកន្លែងដែលវាបាន បណ្តុះ ក្រុមប៉ាឡេស្ទីនប្រឆាំងនឹងហាម៉ាស និងតំបន់ដែលគ្រប់គ្រងដោយហាម៉ាស ជាកន្លែងដែលការកសាងឡើងវិញនឹងមិនកើតឡើង។ លោក Sam Rose នាយកស្តីទីនៃកិច្ចការហ្គាហ្សានៅទីភ្នាក់ងារសង្គ្រោះ និងការងាររបស់អង្គការសហប្រជាជាតិសម្រាប់ជនភៀសខ្លួនប៉ាឡេស្ទីន (UNRWA) បាននិយាយនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយ Foreign Policy ថា “វាត្រឹមត្រូវពីប្រភេទល្បែងធម្មតារបស់អ៊ីស្រាអែលដែល 'យើងនឹងយកឱ្យបានច្រើនតាមដែលយើងអាចធ្វើបាន ខណៈពេលដែលមានដំណើរការមួយកំពុងដំណើរការដែលមិនបានផ្តល់ផលច្រើន'។ បន្ទាប់មកនៅពេលដែលវាមកដល់ការចរចា មានរឿងតិចជាងមុនដែលត្រូវចរចា ” ។

តំបន់​ខាងកើត​នៃ​ខ្សែបន្ទាត់​ពណ៌លឿង​ដែល​គ្រប់គ្រង​ដោយ​អ៊ីស្រាអែល​បង្កើត​ជា​តំបន់​ការពារ​មួយ​ជាមួយ​តំបន់​ហ្គាហ្សា​ដែល​នៅ​សល់ ដែល​អ៊ីស្រាអែល​និយាយ​ថា​ខ្លួន​ត្រូវការ​សម្រាប់​សន្តិសុខ​របស់​សហគមន៍​ដែល​រស់នៅ​ភាគខាងត្បូង​នៃ​ប្រទេស។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វា​ដកហូត​តំបន់​ដែល​នៅ​សល់​នៃ​តំបន់​នេះ ជា​កន្លែង​ដែល​ប្រជាជន​ភាគច្រើន​របស់​ខ្លួន​ជាង 2 លាន​នាក់​ឥឡូវនេះ​មាន​ចំនួន​ច្រើន​សន្ធឹកសន្ធាប់ នូវ​ព្រំដែន​ជាមួយ​ប្រទេស​អេហ្ស៊ីប ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​វា​ឯកោ​ជាង​មុន​សង្គ្រាម​ដែល​បង្កឡើង​ដោយ​ការវាយប្រហារ​ភេរវកម្ម​ថ្ងៃទី 7 ខែតុលា ឆ្នាំ 2023 ដោយ​ក្រុម​ហាម៉ាស។

លើសពីនេះ វាមានដីកសិកម្មភាគច្រើនដែលប្រើប្រាស់ដោយប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីននៅក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សាមុនសង្គ្រាម ដែលផលិតអាហារមួយចំនួនដែលប្រជាជនប្រើប្រាស់ និងសូម្បីតែដំណាំមួយចំនួនដែលខ្លួននាំចេញ នេះបើយោងតាមអង្គការសហប្រជាជាតិ។ លោក Rose បាននិយាយថា “ប្រសិនបើដីនោះមិនអាចប្រើប្រាស់បានជាអចិន្ត្រៃយ៍ទេ វាពិតជាមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងធំធេងចំពោះសេដ្ឋកិច្ចរបស់តំបន់ហ្គាហ្សា”។

អ្នកជំនាញមួយចំនួនបាននិយាយថា ការកាន់កាប់ទឹកដីនោះអាចគ្រាន់តែជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធសាស្ត្រចរចារបស់អ៊ីស្រាអែល។ លោក Rose បាននិយាយថា “ប្រសិនបើពួកគេដកថយបន្តិច នោះពួកគេហាក់ដូចជាបានសម្របសម្រួលលើអ្វីមួយ ខណៈពេលដែលតាមពិតវាមិនមែនជាអ្វីដែលអាចចរចាបាននោះទេ ដូច្នេះខ្ញុំគិតថាវាខ្លះគ្រាន់តែជារបៀបដែលអ៊ីស្រាអែលធ្វើអ្វីៗ និងរបៀបដែលវាដាក់ចេញ”។

នៅថ្ងៃទី១៤ ខែមករា សហរដ្ឋអាមេរិកបាននិយាយថា ដំណាក់កាលទីពីរនៃកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់គ្នានឹងចាប់ផ្តើម ដែលក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ អ៊ីស្រាអែលត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងដកខ្លួនចេញពីផ្នែកបន្ថែមនៃតំបន់ខ្ពង់រាប។ ប៉ុន្តែមិនមានការលើកឡើងអំពីពេលវេលាសម្រាប់ការដកខ្លួននោះទេ ដែលត្រូវបានភ្ជាប់ទៅនឹង «ការដកទ័ព» របស់ហាម៉ាស ក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់ខែតុលា។

នៅថ្ងៃបន្ទាប់ លោក Trump បានចេញឱសានវាទថ្មីមួយទៅកាន់ក្រុមហាម៉ាស ដោយអំពាវនាវឱ្យមានការរំសាយអាវុធរបស់ក្រុមនេះនៅចំពេលចាប់ផ្តើមដំណាក់កាលទីពីរ ទោះបីជាធាតុផ្សំសំខាន់ៗនៃដំណាក់កាលទីមួយហាក់ដូចជាមិនទាន់បានសម្រេចក៏ដោយ ហើយបានទាមទារឱ្យមានការប្រគល់សាកសពរបស់ចំណាប់ខ្មាំងអ៊ីស្រាអែលចុងក្រោយដែលនៅតែជឿថាត្រូវបានក្រុមនេះឃុំខ្លួន។

ទន្ទឹមនឹងនេះដែរ អ៊ីស្រាអែលត្រូវបាន គេសង្ស័យ ថាបានបង្កើនផ្នែកនៃតំបន់ដែលស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្លួនបន្ថែមទៀត ដោយការរំកិលប្លុកតាមអំពើចិត្ត ដែលត្រូវបានគេសន្មត់ថានឹងសម្គាល់ខ្សែបន្ទាត់ក្រោយបទឈប់បាញ់ចូលទៅក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សាកាន់តែជ្រៅនៅកន្លែងជាច្រើន នេះបើយោងតាម ​​BBC។

«ខ្ញុំមិននិយាយអំពីការបញ្ចូលទឹកដីជាក់ស្តែងទេ ពីព្រោះអ្វីៗមានភាពប្រែប្រួលខ្លាំងពេកនៅចំណុចប្រសព្វនេះ» លោក Michael Wahid Hanna នាយកកម្មវិធីអាមេរិកនៅអង្គការ International Crisis Group បានមានប្រសាសន៍ថា «ខ្ញុំគិតថាវាឆ្លុះបញ្ចាំងពីអតិបរិមានិយមរបស់អ៊ីស្រាអែល។ ពួកគេបន្តជំរុញឱ្យហួសហេតុពេកទាក់ទងនឹងភាពឈ្លានពានរបស់ពួកគេនៅក្នុងដំណាក់កាលឈប់បាញ់នេះ»។

លោក Hanna បានបន្ថែមថា ខ្សែបន្ទាត់ពណ៌លឿងគឺជារោគសញ្ញានៃឥរិយាបថរបស់អ៊ីស្រាអែលនៅដំណាក់កាលនេះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា “វាច្បាស់ណាស់ថា នឹងមិនមានវឌ្ឍនភាពលើការបំពេញលក្ខខណ្ឌឈប់បាញ់ទេ លុះត្រាតែមានការទប់ទល់យ៉ាងខ្លាំងពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ពាធលើភាគីនានាឱ្យឈានទៅមុខ”។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា ផែនការរយៈពេលវែងណាមួយរបស់អ៊ីស្រាអែលដើម្បីបន្តកាន់កាប់ទឹកដីហួសពីខ្សែបន្ទាត់កំណត់ព្រំដែន នឹងមានន័យថា តំបន់ហ្គាហ្សានឹងមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យបង្កើតខ្លួនឯងឡើងវិញជាសង្គមដែលមានមុខងារនោះទេ។ លោក Hanna បាននិយាយថា “ខ្ញុំគិតថាវាពិតជាកាត់បន្ថយដល់ស្នូលនៃលទ្ធភាពរស់រានមានជីវិតរបស់តំបន់ហ្គាហ្សា ក្នុងនាមជាទឹកដីមួយដែលប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនអាចរស់នៅបាន”។

ក្រុមស្តាំនិយមជ្រុលនៅអ៊ីស្រាអែលបានជំរុញយ៉ាងខ្លាំងឱ្យមានការតាំងទីលំនៅថ្មីនៃតំបន់នេះចាប់តាំងពីខែដំបូងនៃសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងហាម៉ាស ដោយតស៊ូមតិឱ្យបណ្តេញប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនចេញ។ ការកាន់កាប់តំបន់ហួសពីខ្សែពណ៌លឿងអាចស្មើនឹងការបង្ហាញនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលដើម្បីផ្គាប់ចិត្តក្រុមជ្រុលនិយមរបស់ខ្លួន ដែលរួមមានអ្នកតាំងលំនៅអ៊ីស្រាអែលជាច្រើននាក់នៅតំបន់ West Bank។ ការគាំទ្រពីគណបក្សទាំងនេះគឺមានសារៈសំខាន់សម្រាប់លោក Netanyahu ដើម្បីបន្តនៅក្នុងរដ្ឋាភិបាល។

នៅថ្ងៃទី១៨ ខែធ្នូ ក្រុមសកម្មជនពីរក្រុមមកពីអង្គការតាំងទីលំនៅ Nachala បានឆ្លងកាត់ចូលទៅក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សា ដែលជាការប៉ុនប៉ងចុងក្រោយបង្អស់របស់អ្នកជាតិនិយមជ្រុលដើម្បីពង្រឹងវត្តមានរបស់ជនជាតិយូដានៅក្នុងតំបន់នោះ នេះបើ យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ កាសែត Times of Israel  ។ ពួកគេបានដាំទង់ជាតិអ៊ីស្រាអែលនៅកន្លែងមួយដែលអង្គការនេះអះអាងថានៅជិតអតីតការតាំងទីលំនៅ Morag នៅភាគខាងត្បូងនៃទឹកដី មុនពេលត្រូវបានកងកម្លាំងអ៊ីស្រាអែល (IDF) អមដំណើរចេញពីតំបន់នោះ។

នៅរដូវក្តៅឆ្នាំ ២០០៥ នាយករដ្ឋមន្ត្រីអ៊ីស្រាអែល លោក Ariel Sharon បានដកកងទ័ពអ៊ីស្រាអែល និងជនជាតិយូដាប្រមាណ ៨០០០ នាក់ចេញពីផ្នែកខាងក្នុងនៃតំបន់ហ្គាហ្សា បន្ទាប់ពីបានសន្និដ្ឋានថា ការថែរក្សា និងការពារការតាំងទីលំនៅនៅទីនោះមិនមានតម្លៃសម្រាប់ការចំណាយនោះទេ។ លោកស្រី Daniella Weiss មេដឹកនាំ Nachala បានមានប្រសាសន៍ថា “ឥឡូវនេះ យើងត្រូវតែនិយាយដោយសំឡេងច្បាស់លាស់អំពីអ្វីដែលជាក់ស្តែង៖ តំបន់ហ្គាហ្សាជាកម្មសិទ្ធិរបស់ប្រជាជនអ៊ីស្រាអែល”។ “យើងត្រូវតែចាប់ផ្តើមតាំងទីលំនៅនៅតំបន់ហ្គាហ្សាឥឡូវនេះ”។

ផលវិបាកចុងក្រោយនៃការកាន់កាប់ដោយគ្មានកំណត់ ឬសូម្បីតែការបញ្ចូលទឹកដីហ្គាហ្សាដែលកំណត់ដោយខ្សែពណ៌លឿងអាចជាតំបន់ដែលនៅសល់នៅតែស្ថិតក្នុងសភាពបាក់បែក ហើយដូច្នេះភាគច្រើនមិនអាចរស់នៅបាន ដែលបង្ខំឱ្យប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនចាកចេញ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ មនុស្សជាច្រើននៅក្នុងប្រទេសអ៊ីស្រាអែលបានច្រានចោលថាតំបន់នេះនឹងត្រូវបានបញ្ចូល។ ការកាន់កាប់វាគឺចាំបាច់នៅដំណាក់កាលនេះសម្រាប់ហេតុផលសន្តិសុខ ជនជាតិអ៊ីស្រាអែលជាច្រើនបានជជែកវែកញែក ទោះបីជាវាមិនច្បាស់ថា IDF នឹងមិនដកខ្លួនចេញពីផ្នែកនៃតំបន់នេះរយៈពេលប៉ុន្មានក៏ដោយ។

«រដ្ឋបាលអាមេរិកកំពុងព្យាយាមដាក់សម្ពាធលើអ៊ីស្រាអែលឱ្យបន្តទៅដំណាក់កាលទីពីរ [នៃផែនការឈប់បាញ់] ដែលមានន័យថាការដកកងកម្លាំងអ៊ីស្រាអែលបន្ថែមទៀតសម្រាប់ការដាក់ពង្រាយឡើងវិញ»។ លោក Kobi Michael អ្នកស្រាវជ្រាវជាន់ខ្ពស់នៅវិទ្យាស្ថានសិក្សាសន្តិសុខជាតិ និងនៅវិទ្យាស្ថាន Misgav ដែលជាស្ថាប័នស្រាវជ្រាវពីររបស់អ៊ីស្រាអែល បានមានប្រសាសន៍ថា «រដ្ឋបាលអាមេរិកកំពុងព្យាយាមដាក់សម្ពាធលើអ៊ីស្រាអែលឱ្យបន្តទៅដំណាក់កាលទីពីរ [នៃផែនការឈប់បាញ់] ដែលមានន័យថាការដកកងកម្លាំងអ៊ីស្រាអែលបន្ថែមទៀតសម្រាប់ការដាក់ពង្រាយឡើងវិញ»។

លោក Michael បាននិយាយថា អ៊ីស្រាអែលទំនងជាមិនទទួលយកការដកទ័ពណាមួយឡើយ សូម្បីតែមួយផ្នែកក៏ដោយ រហូតដល់សាកសពរបស់ចំណាប់ខ្មាំងអ៊ីស្រាអែលចុងក្រោយត្រូវបានដោះលែងពីតំបន់ហ្គាហ្សា និងមុនពេលមានវឌ្ឍនភាពណាមួយជាមួយនឹងការរំសាយអាវុធរបស់ក្រុមហាម៉ាស ដូចដែលតម្រូវដោយផែនការឈប់បាញ់។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា “ដរាបណាក្រុមហាម៉ាសនៅទីនោះ យើងនឹងនៅទីនោះ។ នឹងមិនមានការដាក់បញ្ចូលផ្នែកនៃតំបន់នោះ ឬផ្នែកផ្សេងទៀតឡើយ។ គោលបំណងគឺដើម្បីធានាថាក្រុមហាម៉ាសនឹងមិនអាចបង្កើតខ្លួនឯងឡើងវិញនៅក្នុងតំបន់នេះបានទេ ពីព្រោះនៅទីបំផុតនេះនឹងក្លាយជាការគំរាមកំហែងដោយផ្ទាល់ទៅលើគីបប៊ុតហ្ស៊ីមរបស់អ៊ីស្រាអែល និងទីក្រុងនានាតាមបណ្តោយព្រំដែន”។

ដោយផ្អែកលើផែនការឈប់បាញ់ដ៏ផុយស្រួយសម្រាប់តំបន់ហ្គាហ្សា ដែលពិបាកនឹងឈានទៅមុខ ការកាន់កាប់ផ្នែកខ្លះនៃតំបន់ហ្គាហ្សាដោយអ៊ីស្រាអែលរយៈពេលយូរ ប្រឈមនឹងហានិភ័យនៃការក្លាយជាឧបសគ្គដ៏ធំមួយនៅក្នុងការចរចា។ ការបង្កើតកងកម្លាំងស្ថិរភាពអន្តរជាតិជំនួសកងកម្លាំងយោធាអ៊ីស្រាអែលនៅលើដី គឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏សំខាន់នៃផែនការរបស់លោក Trump។ បើគ្មានវាទេ អនាគតនៃតំបន់ហ្គាហ្សានឹងព្យួរដោយគ្មានកំណត់។

Foreign policy